Ұжым- тәрбие құралы

Төртінші топқа- оқушылармен  араласатын іс мәселелерінің тар  шеңберімен шектелетін педагогтар жатады. Оқушы жеке басын зерттеп оған бірыңғай ықпал жасау жолдарын белгілеу үрдісін біз кезеңге бөлеміз:

Бірінші кезеңде- сынып  жетекшілері мен мұғалімдерді іс-әрекеттер бағдарламасымен қаруландырып, сынып ұжымын зерттеудің нақты мақсаттары мен міндеттері белгіленеді.

Оқушының нақты шынай  мүмкіндіктерін зерттеу дегеніміз  – оның оқу үрдісіндегі қол  жетер оңтайлы, тиімді нәтижелерін  анықтау, оның дұрыс оқуы үшін не жетіспрейтінін білу. Оқушының жеке барысын зерттеу барысында мына мәселелерді анықтау шарт:

1. Қоғамдық жұмыс пен еңбектегі белсенділігі;
2. Адамгершілік тәрбиелілігі;
3. Оқуға ынтасы;
4. Мәдени өресі;
5. Қызығатыны(бейімділігі, оқу пәні, сыныптан тыс сабақтар, спорт секциялары, үйірмелер т.б)
6. оқу - таным әрекетіндегі дағдылары:

• оқу материалына ең бастысын, маңыздысын ажыратуы;

• оқу уақытын жоспарлауы;
• сынып қарқынында оқи, жаза білуі;
• өз оқуын өзі бақылауы;

7. Оқудағы еркі , табандылығы;

8. Денсаулығы, жұмыс қабілеті;
9. Отбасының тәрбиелік ықпалы;
10. Сынып ұжымының тәрбиелік ықпалы;
11. Қандай пәндерден үлгермейтіні;

 Сынып ұжымын зерттеудің  бағдарламасы мыналардан тұрады:

1. Сынып оқушыларының қоғамдық белсенділігі;
2. Қоғамдық пайдалы еңбекке көзқарасы;
3. Ой-пікірінің қалыптасуы;
4. Оқуға ынтасы;
5. Сынып тәртібінің сапалылығы;
6. Оқуға әзірліктері;

Ғалымдар адамды әр қырынан  қарағанда былайша түсінуге болады:

• жеке бастың тәжірибесі, оның даярлық дәрежесі, білім мен икемі;
• адамның биологиялық ерекшеліктерінің шартты жағдайлары-жігері, талабы; қабілеті;
• кейбір психологиялық үрдістегі дара ерекшеліктері-ойлау, ерік, ес;
• адамның әлеуметтік шартты жағдайларға байланысты ерекшеліктері, яғни дүниетаным, талғамы, идеялары.

Сынып жетекшісінің жұмыс жоспарында мыналар нақты көрсетілуі тиіс:

1. Оқушыларға арналған ережелер. Оқудың қоғамдық және жеке бас үшін маңызы туралы әңгіме өткізу, қоғамдық пайдалы еңбекке белсене қатысу шараларын, жүргізу.
2. Пән мұғалімдері мен тығыз байланыс орнатып, сабақтардың тәрбиелік мүмкіншіліктеріне ерекше көңіл аудару, оқушыларда саналы тәртіп орнықтыруға күш салу;
3. Ата-аналар мен мазмұнды жұмыс жүргізу;
4. Аталған кемшіліктерден қортынды шығаратын қоғамдық пікір қалыптастыруға бағытталған жалпы сыныптың арнаулы шаралар жүргізуді тәжірибеге енгізу;
5. Жеке пәндер бойынша үлгерімі төмен оқушылармен саралай жұмыс жоспарын жасау-пән мұғалімдерінің міндеті;

2.3. Ұжымды қалыптастыруға қажетті мұғалімнің кәсіби сапалары.

Елбасы Н.Назарбаев  Білім және ғылым қызметкерлерінің 2 сьөзінде "Болашақта еңбек етіп, өмір сүретіндер – бүгінгі мектеп оқушылары, мұғалім оларды қалай тәрбиелесе, Қазақстан сол деңгейде болады. Сондықтан ұстазға жүктелетін міндет ауыр"- деген болатын Мұғалім -жалпы білім беретін оқу орындарында оқушыларды оқытып, тәрбиелеу қызметін атқаратын адам.

Мектептегі оқу-тәрбие процесін ұйымдастырып, жүзеге асырушы тұлға – мұғалім.

Мұғалім – жалпы білім  беретін оқу орындарында оқушыларды оқытып, тәрбиелеу қызметін атқаратын  адам.

Мұғалім-педагогикалық  қызметпен кәсіби тұрғыда шұғылданушы, арнаулы дайындығы бар адам. Кәсіби тұрғыдан дайындығы жоқ барлық адамдар да педагогикалық іс-әрекетпен айналысады, бірақ тек мұғалім ғана педагогикалық заңдар негізінде жұмыс істей алады.

Мұғалімдік қызмет өсіп келе жатқан ұрпақтың тағдырына жауапты.

Мұғалім-бұл байырғы  мамандықтардың бірі. Қоғамдық тәжірибені жас ұрпаққа беру және оларды өмірге, еңбек етуге даярлау қажеттілігі, оқу мен тәрбиені өз алдына дербес қоғамдық қызметке айналдырады. Мектеп ісінің дамуына байланысты мұғалімдік кәсіптік кең тарап, түрлі типті училищелер мен мектептерді штабты қызметке айналған. Осылайша мұғалімдік өз алдына мамандық болып танылды. Мұғалімнің міндеті мен қызметі оның қоғамдық өмірдегі ролі мен орны қоғамның әрбір даму кезеңінде өзгеріп отырады.

Тәрбие- обьективті , заңды, тарихи процесс, ал, ұстаздық қызмет- соның  субьективтік бейнесі, тәрбиені іске асыратын адамның еңбегі. Алайда; ұстаз қызметі  ұрпақ тәрбиесіне сәйкес келе бермейді. Яғни, ол күрес қарама-қайшылықтан  тұрады. Ұстаздық қызмет пен ұрпақ тәрбиесі қарама-қайшылықтарды шешуден тұрады. Ұстаздық қызмет пен ұрпақ тәрбиесінің бірлігі мен ерекшілігі мына төмендегі құбылыстардан тұрады:

• ұрпақ тәрбиесі жоғарыда айтқандай, алғашқы қауымдастықта пайда болса ұстаздық қызмет құл иеленуші дәуірде өмірге келді. Қоғам мүшелерін оқытып, үйретіп тәрбиелейтін қызмет керек болды.
• Ұрпақ тәрбиесі ұстаздық қызметке қарағанда, ауқымды ұғым. Сондықтан ұрпақ тәрбиесі ұстаздық қызметтің ықпалында бола бермейді, осы жерде қарама-қарсылық пайда болады.
• Ұстаз қызметінің негізі жас ұрпақты толық қамтып тәрбиелеп, қоғамның белсенді азаматы етіп дайындау. Бұл жерде дүниетанымдылығын, адамгершілігін, тәрбиесін, тәртібін т.б қалыптастыру;
• Тәрбиенің негізгі мақсаты-қоғамның өндіргіш күшін дайындау. Ұстаз қызметінің негізгі мақсаты- сол өндіргіш күштің жан-жақты дамуына әсер ету, мүмкіндік беру, дайындау.
• Ұрпақ тәрбиесінің құралы-жалпы қоғамдық қарым-қатынаста, қоршаған ортадан ұрпақтың өзінің іс-әрекет қимылынан т.б туындайды. Ал ұстаздық қызмет- кездейсоқ жалпы тәрбие ықпалын сауатты, саналы педагогикалық жолға салу;
• Ұрпақ тәрбиесінде бәрі ат салысады. Ал ұстаздық қызметке арнайы педагогикалқы білімі бар азаматтар қатысады.
• Барлық жағдайда ұрпақ тәрбиесінде ұстаз қызметінің алатын орны ерекше.

Ұрпақ тәрбиесіндегі ұстаздық қызметтің өзіндік құрамдас бөліктері болады:

• ұстаздық қызметтің тұлғаны қалыптастыру жолындағы іытің мазмұнын, мақсаты мен міндетін, бағытын, ерекшелігін <span class="dash041e_0431_044