Винцэнт Дунин-Мартинкевич

Прыродны розум, дасціпнасць Гапона дазволілі яму — сыну прыгоннай сялянкі — даслужыцца да афіцэра і стаць па сутнасці дваранінам. Гэтым самым В. Дунін-Марцінкевіч заклікаў сялян не ўхіляцца ад воінскай службы, паказваў, што кожны сумленны і працавіты чалавек можа дасягнуць высокіх чыноў і званняў.

Вярнуўшыся дадому, герой паэмы просіць у пані блаславення на шлюб. Пані дае сваю згоду і, даведаўшыся пра ўчынкі хцівага аканома, здае таго ў рэкруты. Дабро, такім чынам, перамагае зло. Заканчваецца паэма сцэнай вяселля. Канфлікт паміж сялянамі і панам, як бачна з паэмы, вырашаецца шляхам усталявання гарманічных, гуманных адносін паміж імі. Віну ж за душэўную чэрствасць, жорсткасць, цяжкае становішча сялян аўтар ускладае не на паноў, а на іх паслугачоў — аканомаў (дарэчы, у п'есе «Сялянка» такім з'яўляецца аканом Выкрутач, паўнапраўны гаспадар у маёнтку Лятальскага).