Диэлектриктер

Қ.Р. Білім және ғылым министрлігі

Атырау мұнай  газ институты

Кафедра:электроэнергетика

мәнжазба

Пәні: электрорадиоматериалдар

   Тақырыбы: Диэлектриктердің   қасиеттері

     Орындаған: Лутфулла.Т.М   РТ-13

      Тексерген: Муханова.А.М

2013-2014 жж

Диэлектрлік ортадағы электр өрісі

Диэлектрлік –электр тоғын өткізбейтін  заттар.Диэлектриктің барлық молекулалары электрлік бейтарап күйде болады.

 Полярлық емес диэлектриктер (молекулалары полярлық емес диэлектриктер)-молекулалық құрылымы симетриялық заттар. Сыртқы электр өрісі болмаған жағдайда оң және теріс зарядтардың бір-біріне дәл келеді , сәйкесінше молекуланың диполъдік моменті) . мысалы:n2,h2,o2,co2,cc4.

Сыртқы электр өрісінің әсерінен полярлық емес молекулалардың заряттары(оң заряттар өріс бағытымен, теріс заряттар өріске қарсы)ығысып,молекула диполдк моментке ие болады.

Полярлық  диэлектриктер ( молекулалар  полярлық диэлектриктер)-молекулалық  құрылымы асимметриялық заттар. Молекуладағы(атомдағы) электрондардың орналасуы ядроға қатысты  симметриялы емес,яғни оң және теріс  заряттардың бір-біріне дәл келмейді,сәйкесінше сыртқы электр өрісі болмаған жағдайда молекуланың диполъдік моменті бар. Мысалы:nh3,h2o,so2,ch3ci.полярлық диэлектриктердің молекулаларына электрлік қасиеттері тұрғысынан модулі бойынша диполдік моменті тұрақты қатаң диполъ ретінде қарастыруға болады. Сыртқы электр өрісінің әсерінен полярлық молекулалардың диполдік моментері сыртқы өріс бағытымен бағдарланады.

 Иондық диэлектриктер-таңбалы  кезектесіп отыратын дұрыс иондық  кристалдық торлардан  түзілетін  заттар.Мұндай кристалдардың молекулалары  жеке бөлініп қарастырылмаиды,иондық  диэлектрикті бір-біріне еніп  тұрған екі иондық торшалардың  жүйесі деп алу керек. Мысалы:naci,kci,kbr.сыртқы электр өрісінің әсерінен иондық диэлектрикте кристалдық тордың деформациясы немесе торшалардың салыстырмалы ығысуы орындалады.Диэлектриктің поляризациясы-сыртқы электр өрісінде диполдердің бағдарлануы немесе бағдарланған диполдердің пайда болу құбылысы. Поляризатциялану процесінде диэлектриктің кезкелген өте аз көлемде молекулалардың қорытқы диполдік моменті пайда болады.

Диэлектриктің құрылысына қарай поляризация  үш түрге бөлінеді:

А) электронды деформатциялық поляризатция-полярлық емес диэлектриктің молекулаларына сыртқы электр өрісі бойымен бағытталған  индукцияланған диполдк моменттердің пайда болуы. Молекулалардың жылулық  қозғалысы электрондық поляризатцияға әсер етпейді. Газ тәріздес және сұйық  полярлық диэлектрикте электрондық  поляризатция мен бағдарлық поляризатция қатар орындалады.

Ә)Бағдарлық поляризатция-полярлық  молекулалардың диполдк моменттерінің  сыртқы электр өрісі бағытына сәйкес бағдарлануы. Молекулалардың жылулық  қозғалысы толық бағдарлануға біршама  кедергі келтіргенмен электр өрісінің үздіксіз әсерінің нәтижесінде өріс бойымен бағдарлану орындалады. Поляризатция процесі электр өрісінің кернеулігінің  өсүі мен темперетураның төмендеуіне  қарай тезірек өтеді.

Б)иондық поляризация-сыртқы электр өрісінің әсерінен иондық диелектрикте оң иондардың өріс бағытымен,теріс иондардың өріске қарсы салыстырмалы ығысуында диполдк моментердің пайда болуы.