Культура паводзін палемістаў

Культура  паводзін палемістаў

Палеміка (ад грэч. Πολεμικοσ – ваяўнічы, варожы) –  гэта вострая спрэчка, барацьба прынцыпова процілеглых пунктаў гледжання.

! Калі мэтай дыскусіі з’яўляецца дасягненне кампраміснага рашэння, а дыспут проціпастаўляе розныя пункты гледжання, то галоўная задача палемістаў – атрымаць перамогу над праціўнікам, адстаяць уласную пазіцыю.

 

Перш  чым пачынаць палеміку, трэба задаць сабе наступныя пытанні:

 

•      Ці дазваляе абстаноўка весці палеміку? 
   
      

• Ці дастаткова я разбіраюся ў гэтым пытанні? Ці валодаю сабой, добразычліва стаўлюся да партнёра?
• Ці няма ў партнёра асабістай зацікаўленасці ў тым, што ён сцвярджае? 
   
   
      

 

• Ці здольны апанент прыняць іншы пункт гледжання? Ці зможа ён цывілізавана весці спрэчку?

  
    

На пачатку  палемікі трэба:

 

•     Ўдакладніць пункты рознагалосся.

 

•  Прадумаць спосаб абгрунтавання свайго сцвярджэння.

 

•  Ветліва і паважліва звярнуцца да апанента.

 

•  Скончыць выступ дакладнай, яснай і значнай для процілеглага боку фармулёўкай свайго зацвярджэння.

ПАМЯТАЙЦЕ:

Павага да чужых перакананняў – не толькі прыкмета высокай культуры, але і прыкмета шырокага і развітага розуму.

ПРАЦЭДУРА

Наяўнасць вядучага – неабавязковы крытэрый для правядзення палемікі, таму…

 

     Выступленне  першага апанента з пераконваючай  прамовай

 

Пытанні да яго

 

Выступ другога апанента з аспрэчаннем або пярэчаннем

 

     Заключнае  выступленне першага

    Пераконваць гаворка другога

 

Пытанні да яго

 

Выступ першага апанента з аспрэчаннем або пярэчаннем

 

     Заключнае  выступленне другога

Ацэнка экспертамі абгрунтаванасці пазіцыі кожнага з бакоў. Падвядзенне вынікаў .

! Важна сачыць за выступленнем апанента, запісваць усе аргументы і рыхтавацца да абвяржэння.

 

Спосабы абвяржэння апанента:

 

1. Абвяржэнне  ад адваротнага.

2. Звядзенне  да абсурду.

3. Пярэчанне «так – але...».

Тактыка вядзення палемікі:

 

1. Размяшчэнне  аргументаў па наступным парадку: моцныя ў пачатку, а самыя моцныя ў канцы .

 2. Выкрыццё магчымых довадаў апанента.

 3. Калі цяжка запярэчыць на довад – «адказ здалёк».

 

 

Этыка вядзення палемікі – спакой, вытрымка, добразычлівасць.

Палемічныя прыёмы:

 

•  Высвятленне прынцыповых пазіцый апанента па спрэчнаму пытанню.

 

•  Супастаўленне сцвярджэнняў апанента з яго ўчынкамі.

 

•  Зварот довадаў апанента супраць яго самога – «зваротны ўдар».

 

•  Перахоп ініцыятывы, атака пытаннем.

Прынцып роўнай бяспекі:

зневажаць ці высмейваць партнёра забаронена.

Бандыцкія хітрыкі 

(не робяць гонару апаненту):

 

•  Сыход у бок, навязванне свайго прадмета абмеркавання.

 

•  Размовы пра асабістыя якасці або ўчынкі апанента.
• Скажэнне сэнсу выказвання.

«Спрачайся з  чалавекам разумнейшым за цябе: ён цябе пераможа..., але з самай тваёй  паразы ты можаш атрымаць карысць  для сябе. Спрачайся з чалавекам  розуму роўнага: за кім бы ні засталася  перамога – ты па крайняй меры атрымаеш задавальненне ад барацьбы. Спрачайся  з чалавекам розумам слабейшага... Спрачайся не з жадання перамогі, але ты можаш быць яму карысным. Спрачайся нават з дурнем; ні славы, ні выгады ты не здабудзеш, але чаму часам не пазабавіцца?»

Іван Сергеевіч  Тургенеў

Кожны з нас мысліць па-свойму, але гэта не павінна перашкаджаць ўзаемаразуменню :)

Дзякуй за ўвагу!